Yapay Zekadan Maksimum Verim Alma Sanatı: Sadece Soru Sormayı Bırakın, Yönlendirmeyi Öğrenin
Generative AI araçları (ChatGPT gibi), içerik üretme, araştırma yapma ve stratejik düşünme şeklimizi kökten değiştirdi. Ancak çoğumuzun deneyimlediği gibi, "Sıradan bir soru, sıradan bir cevap getirir." Yapay Zekadan gerçekten çığır açan bir çıktı almak istiyorsanız, onu doğru şekilde yönlendirmeniz gerekir.
Peki, yapay zekaya nasıl "doğru brifing" verilir? Dave Birss tarafından geliştirilen ve LinkedIn Learning kursunda kullanılan C.R.E.A.T.E. çerçevesi bu işin anahtarını sunuyor.
İşte yaratıcı ve analitik Yapay Zeka istemleri (promptlar) yazmanın formülü
1. Mükemmel İstemlerin Temeli: C.R.E.A.T.E. Çerçevesi
Etkili bir yanıt almak için, isteğinizin aşağıdaki altı temel unsuru içerdiğinden emin olmalısınız:
C – Character (Karakter)
Yapay Zekanın bürünmesini istediğiniz rol budur. Bir uzman, bir ünlü, bir sanatçı ve hatta "bir aptal" olabilir. Bu rolü açıkça belirleyen bir giriş cümlesi kullanın:
"20 yıllık deneyime ve Michelin yıldızına sahip uzman bir şefsiniz..."
R – Request (İstek)
Yapay Zekanın sizin için yapmasını istediğiniz görevdir. Ne kadar net olursanız, harika bir yanıt alma şansınız o kadar artar.
"Buzdolabım ve dolaplarımdaki malzemeleri kullanarak şaşırtıcı bir tarif oluşturmanızı istiyorum. Başlamadan önce lütfen elimdeki malzemeleri sorarak başlayın."
E – Examples (Örnekler)
Yapay Zekanın neyi başarmaya çalıştığınızı anlamasına yardımcı olmak için örnekler vermek faydalı olabilir. Özellikle bilgi listeleri bu açıdan güçlüdür.
"İlhamınızı Marco Pierre White, Gordon Ramsey ve Anne-Sophie Pic gibi şeflerden alın."
A – Adjustments (Ayarlamalar)
Çıktıda istediğiniz gibi olmayan unsurları şekillendirmek için ek ifadeler kullanma aşamasıdır. Bu, çıktıya kısıtlamalar eklediğiniz yerdir.
"Ölçümleri emperyal birimlerle listeleyin. Tüm malzemeleri kullanmayın, yalnızca yemek için gerekenleri kullanın. Cevap vermeden önce malzemeleri sorun ve yanıtımı bekleyin."
T – Type of Output (Çıktı Türü)
Çıktının tam olarak nasıl biçimlendirilmesini istediğinizi Yapay Zekaya söyleyin: paragraflar, madde işaretleri, tablolar, şiirler veya tarifler.
"Yanıtınızı bir tarif olarak yazın. Bir başlık, yemeği açıklayan 100 kelimelik bir paragraf, malzemeler listesi ve takip etmesi kolay adımlar verin. Jargon kullanmadan sade bir dille yazın."
E – Extras (Ekstralar)
İstemin daha iyi çalışmasını sağlayan güçlü ifadelerdir.
2. Oyunun Kurallarını Değiştiren "Ekstralar"
Yapay Zeka ile etkileşiminiz bir konuşma şeklinde ilerlediği için, önceki bilgiler bazen yeni isteğinizi karmaşıklaştırabilir. İşte bu durumu temizlemek ve daha güçlü sonuçlar almak için kullanabileceğiniz vazgeçilmez ekstralar:
• Temiz Bir Başlangıç İçin: “IGNORE EVERYTHING BEFORE THIS PROMPT.” (Bu istemden önceki her şeyi yok say.) Bu ifade, yeni bir konuya geçtiğinizde size temiz bir sayfa sunar ve sonuçların karışmasını önler.
• Gerekli Bilgiyi Toplama: “ASK ME QUESTIONS BEFORE YOU ANSWER.” (Cevap vermeden önce bana sorular sor.) Bazen Yapay Zekanın iyi bir çıktı için hangi bilgilere ihtiyaç duyduğunu bilemeyiz. Bu ifade, onun sizden aktif olarak gerekli bilgiyi almasını sağlar.
• Mantığı Anlama: “EXPLAIN YOUR THINKING.” (Düşünce biçimini açıkla.) Yanıtın arkasındaki mantığı görmek ve iş arkadaşlarına açıklamak için bu ifadeyi kullanabilirsiniz.
• Yaratıcılığı Teşvik Etme: “ACT UNLIKE A TYPICAL AI.” (Tipik bir Yapay Zeka gibi davranma.) Bu, Yapay Zekayı alışılmadık ve yaratıcı çözümlere zorlamak için iyi bir yoldur.
3. Yapay Zekayı Uzmanınız Olarak Kullanmak: Pratik İstemler
C.R.E.A.T.E. çerçevesini kullanarak Yapay Zekayı sadece bir yazar değil, aynı zamanda stratejik bir analist ve araştırmacı olarak kullanabilirsiniz.
Araştırma ve Analiz Yetenekleri
1. Karmaşık Bilgiyi Özetleme: "Durma kelimeleri, dolgu kelimeleri veya jargon kullanmadan özlü ve okunabilir metin yazan son derece deneyimli bir yazar" rolünü vererek:
◦ 1000 kelimelik bir metnin en önemli kavramlarını vurgulayarak özetlemesini isteyin.
◦ İyi bilinen bir kitabın veya güncel akademik düşüncelerin ana hatlarını madde işaretleri halinde çıkarın.
2. Çoklu Perspektifler Kazanma: Konuyla ilgilenen farklı kitleleri, bakış açılarını ve motivasyonlarını içeren bir tablo oluşturmasını isteyerek kendi sınırlayıcı düşünce kalıplarınızdan kurtulun.
3. Uzmanlardan Tavsiye Alma: 30 yıllık deneyime ve mükemmellik ödüllerine sahip sanal bir uzmandan, bir konu hakkında araştırma ve en iyi uygulamalara dayalı tavsiyelerini makale formatında almanızı isteyin.
Stratejik Düşünme ve Kitle Tanımlama
• Hızlı Kullanıcı Personaları Oluşturma: Teklifinizin doğru kişilere hitap etmesini sağlamak için kitleyi belirleyin. Yapay Zekadan [ÜRÜN] için olası kitleleri, mesleklerini, yaşlarını ve ürüne ihtiyaç duyma nedenlerini listeleyen bir tablo (Profession, Age, Needs) oluşturmasını isteyebilirsiniz.
• İçerik Stili Analizi: Yapay Zekadan bir metni dört boyutta analiz etmesini isteyerek (Komik vs. Ciddi, Resmi vs. Gündelik, Saygılı vs. Saygısız, Hevesli vs. Tarafsız), o stile uygun yeni bir istem oluşturmayı öğrenin.
İçeriği İyileştirme
• Yazınızı Geliştirme: Mevcut metninizi daha iyi hale getirmek için Yapay Zekayı kullanışlı bir asistan olarak kullanabilirsiniz. Dolgu kelimelerini, jargonu ve kötü grameri kaldırmasını veya metnin hızı, içeriği, yapısı ve kelime dağarcığı gibi konularda iyileştirme önerileri sunmasını talep edin.
Unutmayın, iyi bir Yapay Zeka çıktısı almak, arama motoruna soru sormak değildir. Bu, Yapay Zekaya net bir karakter, açık bir görev ve kesin kısıtlamalar içeren iyi bir brifing vermektir. C.R.E.A.T.E. çerçevesini kullandığınızda, Yapay Zeka artık yalnızca bir hesap makinesi değil, yaratıcı bir ortağınız haline gelecektir.